Naar de inhoud

Renovatie en wonen: trends en tips voor dit jaar

Een huiseigenaar die zijn zolder isoleert zonder de zonwering aan te pakken, merkt al in de eerste zomer dat zijn huis de warmte vasthoudt als een…

Femme appliquant un enduit à la spatule sur un mur en cours de rénovation dans un salon avec parquet en chêne

Een huiseigenaar die zijn zolder isoleert zonder de zonwering aan te pakken, merkt al in de eerste zomer dat zijn huis de warmte vasthoudt als een serre. Dit scenario komt bij de meeste renovatieprojecten terug: men pakt de winter aan zonder rekening te houden met de zomer. In 2026 kunnen renovatiewerken niet langer alleen gericht zijn op een lagere verwarmingsfactuur: zomercomfort, ventilatie en het behoud van oude gebouwen wegen even zwaar mee.

Oververhitting in de zomer en renovatie: de valkuil van isoleren zonder zonwering

Bij renovaties denkt men vaak aan de koude maanden. Muur- en dakisolatie beperkt het warmteverlies in de winter, maar houdt in de zomer ook de zonnewarmte vast als er niet vooraf maatregelen worden genomen om die te beperken.

Een oud huis met houten luiken en dikke stenen muren regelde de warmte van nature. Die luiken vervangen door ramen zonder zonwering, of de binnenmuren extra isoleren zonder aangepaste ventilatie, verstoort dat evenwicht. Zonwering, nachtventilatie en het risico op oververhitting moeten vóór het isoleren worden beoordeeld, niet achteraf.

Wie het nieuws van Renov Motiv over dit soort uitdagingen in de praktijk wil volgen, doet er goed aan dat te doen voordat de werken van start gaan.

De concrete oplossingen verschillen per gebouw. Bij een stenen huis kiest men bij voorkeur voor buitenisolatie (die de thermische massa van de muren behoudt), in combinatie met luiken of uitvalschermen. Bij een woning uit de jaren 1970 is nachtventilatie via tegenover elkaar liggende openingen de doeltreffendste en goedkoopste oplossing.

Ventilatie en oude gebouwen: waar het in de praktijk misloopt

Een balansventilatiesysteem met warmteterugwinning installeren in een vakwerkhuis of een huis van natuursteen brengt problemen met zich mee rond het boren van gaten en de beheersing van vocht. Een verkeerd gedimensioneerd ventilatiesysteem in een oud gebouw veroorzaakt condensatie, geen comfort.

Een alternatief dat in de praktijk goed werkt, is ventilatie met luchttoevoer onder lichte overdruk. Die oplossing is minder ingrijpend en kan worden gecombineerd met vochtgestuurde roosters in de bestaande ramen. Zo blijft het karakter van het gebouw behouden, worden koudebruggen door boringen vermeden en blijft de luchtverversing voldoende.

Badkamer in renovatie met cementtegels, eiken wastafelmeubel en geborsteld gouden kranen

EPC en steun voor energierenovatie: controleer alles voordat u een offerte ondertekent

Het energieprestatiecertificaat (EPC) blijft het vertrekpunt voor elk renovatieproject, maar de berekeningsmethode kan veranderen zonder dat er werken worden uitgevoerd. Voor sommige woningen met elektrische verwarming kan een actualisering van het EPC het label wijzigen zonder ingrepen aan het gebouw. Laat het EPC opnieuw berekenen voordat u werken laat uitvoeren op basis van een oud certificaat. Zo voorkomt u dat u een project afstemt op verouderde gegevens.

Ook de voorwaarden voor steunmaatregelen kunnen veranderen terwijl een project wordt voorbereid. Een financieringsplan dat aan het begin van het jaar is goedgekeurd, is zes maanden later niet noodzakelijk nog geldig. De beste aanpak: controleer vlak voordat u de offerte van de aannemer ondertekent opnieuw of u in aanmerking komt voor de regelingen (MaPrimeRénov’ en regionale steun), niet wanneer het idee voor het eerst opkomt.

Verhuur en energieverslindende woningen: maak onderscheid tussen de geldende regels en hervormingsvoorstellen

Het debat over een verhuurverbod voor energieverslindende woningen blijft in beweging. Wetsvoorstellen versoepelen of verstrengen de eisen, afhankelijk van de parlementaire stemmingen. Voor verhuurders is er maar één betrouwbare aanpak: controleer de daadwerkelijk afgekondigde wet voordat u een woning voor verhuur klaarmaakt.

Vooruitlopen op een verplichting die nog niet bestaat, leidt tot onnodige werken. Een verbod dat al van kracht is negeren, kan een boete opleveren. Raadpleeg daarom de geldende wettekst, niet persartikelen over wetsvoorstellen.

Materialen hergebruiken bij renovatiewerken: praktische voorwaarden

Hergebruik van bouwmaterialen wint terrein, maar hangt af van logistieke beperkingen die zelden worden vermeld. Een gedocumenteerd praktijkvoorbeeld uit Le Mans beschrijft hoe afgekeurd hout, overschotten van bouwplaatsen en materialen uit sloopwerken opnieuw worden ingezet tegen lagere prijzen dan nieuw materiaal.

Om hergebruik op een bouwplaats te laten slagen, moet aan drie voorwaarden worden voldaan:

  • Beschikbaarheid op het juiste moment: een partij hergebruikte balken kan niet onbeperkt worden opgeslagen. De planning van de werken moet worden afgestemd op de levering, niet andersom
  • De werkelijke staat van de materialen: hergebruikt hout moet vóór verwerking worden gecontroleerd op houtaantastende insecten, restvocht en mechanische sterkte
  • Traceerbaarheid voor de verzekering: sommige verzekeraars eisen een technisch gegevensblad of een kwaliteitscontrole, ook voor hergebruikte materialen. Daardoor is het lastiger om materialen zonder oorspronkelijke documentatie te gebruiken

Bij de renovatie van een oud huis biedt hergebruik nog een extra voordeel: historische materialen (terracotta vloertegels, natuursteen, houtwerk) passen beter bij het bestaande gebouw dan gestandaardiseerde nieuwe producten.

Man legt tijdens renovatiewerken buiten een terras van composiet hout aan in een stadstuin

Volgorde van renovatiewerken: afwegen wat eerst komt, isolatie, ramen of verwarming

De volgorde van de ingrepen beïnvloedt het eindresultaat. Een verwarmingsketel vervangen voordat er wordt geïsoleerd, leidt tot een te groot toestel, omdat de verwarmingsbehoefte na de isolatie daalt. Omgekeerd gaat een deel van de energiewinst verloren als u isoleert zonder eerst luchtlekken rond de ramen aan te pakken.

Voor de meeste vrijstaande woningen levert deze volgorde de beste resultaten op:

  • Eerst de ramen en deuren, om ongewenste luchtstromen te stoppen en de voorzieningen voor ventilatie aan te brengen
  • Daarna de ventilatie, afgestemd op het werkelijke volume en de luchtvochtigheid van de woning
  • Vervolgens de isolatie van muren en dak, zodat de gebouwschil wordt aangebracht rond een gebouw dat al luchtdicht is
  • Tot slot de verwarming, afgestemd op de werkelijke behoeften van de woning nadat die is geïsoleerd

Een offerte ondertekenen voordat er een energieaudit is uitgevoerd, legt soms technisch ongeschikte keuzes vast. Laat de audit uitvoeren door een EPB-deskundige die onafhankelijk is van het bedrijf dat de werken zal uitvoeren. Zo bent u verzekerd van onpartijdig advies.

In een vochtig klimaat of aan zee is deze volgorde nog belangrijker. Isolatie op slecht geventileerde muren houdt vocht vast en tast het gebouw binnen enkele jaren aan. Stem de volgorde van de werken af op het lokale klimaat om dure herstelwerken te voorkomen. Plan het renovatiebudget per onderdeel op basis van de diagnose, niet volgens een standaardpakket dat op alle woningen wordt toegepast.

Renovatie en wonen: trends en tips voor dit jaar